Facebook tarihi ve gelecegi

0

Facebook tarihi ve gelecegi

Bu makalemizde sizlere Facebook’un geçmişten günümüze gelişimini ve gelecekte Facebook’u nelerin beklediğini aktaracağız.

Facebook dünya üzerinde 1 milyar 250 milyon kişinin kullandığı bir sosyal etkileşim sitesidir. Bu sayı gerçekten de takdire şayan bir seviyededir. Zira bu sayı dünya üzerinde yaşamını sürdüren her 6 kişiden birinin Facebook kullandığını göstermektedir. Böylece Facebook dünya üzerinde en çok kullanıcısı olan sosyal ağ konumundadır. Peki Facebook bu noktaya nasıl geldi. Bir üniversitenin yurt odasından tüm dünyaya açılan kapının hikayesi.

Facebook’un Doğuşu:
Facebook 4 Şubat 2004 tarihinde Harward Üniversitesi’nin yurdunda kalan yaşları küçük ama hedefleri büyük dört genç, Mark Zuckerberg ve onun üç arkadaşı tarafından kuruldu. İnsanların diğer insanlarla iletişim kurabilmesi ve bilgi alışverişi yapmasını amaçlayan Facebook, kuruluş sürecinde bu mütevazi amaç doğrultusunda ilerliyordu. İlk olarak Harward öğrencileri arasındaki  bir ağ olarak kullanılan Fcaebook hızla yayıldı. İlk etapta Boston çevresini kapsayan Facebook iki ay gibi kısa bir sürede Iyv Ligi okullarını, bir sene içerisinde de ABD’de bulunan bütün okulları kapsama alanına almayı başardı. Başlangıçta üyeler yalnızca bağlı oldukları okulun e-posta adresiyle bağlanabiliyorlardı. Fakat sonrasında geleceğe dair büyük hedeflere gebe olan Facebook etki alanını artırmayı sürdürdü. Liselerin ve hatta bazı büyük şirketlerin de katılabildiği  Facebook, 11 Eylül 2006’ya gelindiğinde bütün e-posta adresleri ile bağlanılabilen bir sosyal ağ konumundaydı. Tabi bu dönemde bazı yaş sınırlamaları da uygulanmaktaydı. Bu tarih Facebook için dönüm noktası niteliğindeydi. Sonraki dönemlerde de büyümesini büyük bir hızla sürdüren Facebook için istatistikler de bu büyümeyi doğrular niteliktedir. Nitekim Alexa istatistiklerine göre  31 Ağustos 2014 tarihi itibariyle Facebook dünya üzerinde en fazla ziyaret edilen 2. site olmuştur. Dünya üzerinde Facebook’un en çok kullanıcıyı bünyesinde barındırdığı ülke tahmin edildiği gibi sitenin ilk kurulduğu yer olan ABD’dir. Birçok dünya ülkesinde milyonlarca kullanıcısı olan Facebook ülkemizde de oldukça yaygındır. Türkiye en çok Facebook kullanıcısı olan ülkeler arasında üst sıralarda yer almaktadır.

Facebook’un isminin nerden geldiği sorusu merak konusu olabilir. Bu sorunun cevabı bizleri yine hikayenin başladığı yer olan Harward Üniversitesi’ ne götürecektir. Facebook ismini Amerikan üniversitelerinde öğrenciler, öğretmenler ve çalışanların kendilerini tanıtmaları için onlara dağıtılan paper facebooks adlı formdan almaktadır. Ayrıca Facebook’un genel temasındaki yoğun mavi ton ağırlığı da, kurucu ve CEO ‘ su konumundaki Mark Zuckerberg’ in renk körü olmasından kaynaklanmaktadır.
Dünya piyasasında da önemli bir yer edinmeyi başaran Facebook, büyük para babalarının ilgisini de hayli üstüne çekmiştir. Viacom, Yahoo ve Google gibi dünya devleri Facebook’u bünyelerine taşıyabilmek adına yüksek meblağlar teklif etmişlerdir. İlk teklifin sahibi olan Viacom, Facebook için 975 milyon doları gözden çıkarmıştır. Sonrasında gelen Yahoo’nun 1 milyar ve Google’ın 2.3 milyar dolarlık teklifleri gitgide açılan yelpazeyi gözler önüne sermektedir. Ne var ki Facebook’un fikir babası genç milyarder Mark Zuckerberg bu tekliflere sıcak bakmamıştır. Zira Facebook yöneticilerinden olan Peter Thiel’e göre Facebook’un o dönemki iç değeri 8 milyar dolardır. Bununla birllikte proje değerlerinin de 2015 yılında 1 milyar dolar olduğunu söylemesi de Facebook’u satmaya yanaşmadıklarını gösteren etmenlerdendir. Youtube’u satın almayı başaran Google başta olmak üzere diğer büyük şirketler de Facebook’un tamamını satın alamayacaklarını anlayınca hisse satın alma yoluna gitmişlerdir. Örneğin Microsoft 24 Ekim 2007’de Facebook’un %1.6 hissesini 240 milyon dolar karşılığında satın almıştır.
Rakamların da bir hayli sevdiği bir site olan Facebook, geçen zamanda sürekli artışını sürdürdü ve 10. yılında devasa rakamlara ulaştı. Dünya üzerinde 1 milyar 250 milyon kullanıcıya ulaşan dünyanın en fazla kullanıcı sahibi sosyal ağı olan Facebook’un piyasa değeri de 200 milyar doları aştı. Sıradan bir üniversiteliler arası iletişim ağı olarak hayata atılan Facebook, günümüzde 7 kıtayı birbirine bağlayan küresel bir sosyal ağ niteliğindedir. Bu büyük gelişme haliyle Facebook’un kurucusu genç CEO Mark Zuckerberg için de bir dönüm noktası olmuştur. Genç bir üniversite öğrencisi olan Mark Zuckerberg’in geçen yıllar sonrasında maddi durumu inanılmaz bir ivme kazanmıştır. Genç CEO’nun şu anki serveti yaklaşık olarak 47 milyar dolardır. Bu devasa servet onu birçok köklü markanın önüne geçirip dünyanın en zengin 6. insanı olmasını sağlamıştır. Mark Zuckerberg’ten daha zengin olan teknolojik dünya simalarından birisi de şüphesiz Bill Gates’tir. Teknoloji devi milyarder dendiği zaman onun da ismini yad etmemek olmazdı haliyle. Microsoft ile Facebook arasındaki gerçekleştirilen hisse alışverişi sayesinde bu iki teknoloji lideri milyarder de ortak sayılmaktadır. İki büyük fikrin sahibi iki büyük servet sahibinin ortaklığı.

Facebook’un Özellikleri:
Dünyanın en büyük ve en kapsamlı sosyal ağı olan Facebook’ta yapabileceklerimiz listesi de bir hayli geniş. Gün içinde yaşadıklarımızı, gezdiğimiz gördüğümüz yerleri sevdiğimiz insanlarla da paylaşabilmek için Facebook biçilmiş kaftan. Aynı zamanda çok sayıda oyun seçeneğiyle Facebook oyun sever kullanıcılarına da olanak sağlıyor. Çektiğimiz fotoğraf ve videoları kolaylıkla yükleyip Youtube benzeri sitelerden dinlediğimiz şarkılar veya izlediğimiz videoları da rahatlıkla paylaşma imkanına sahibiz. Yüklenen fotoğrafların kalitesinin düştüğü eleştirisi de Facebook’un en çok maruz kaldığı eleştirilerden biri olarak dipnot eklenebilir. Facebook’un daha rahat kullanım imkanı sağlamak için geliştirdiği ek programlar da mevcut. Facebook Lite ve Messenger bunlara örnek.

Facebook Lite: Facebook’un kullanıcılarının internet harcaması konusunda sıkıntı çekebileceklerini de göz önünde bulundurarak gündeme getirdiği uygulamasıdır. Biraz daha hafifletilmiş Facebook olarak düşünebileceğimiz Facebook Lite, hemen hemen aynı özellikleri sunmakla birlikte daha düşük megabayt harcaması ile tercih edilen mobil uygulamalar arasında yerini aldı.
Messenger: Uzakta olduğumuz insanları yanı başımızda hissetmemiz arzusuyla yoola çıkan Facebook’un bir diğer uygulaması da Messenger. Facebook sitesindeki sohbet bölümünün mobil uygulama hali olan Messenger, mesajlaşmanın yanısıra arama gibi özellikleriyle de beklentileri karşılayan bir kaliteye sahip.
Facebook’un bünyesindeki bu mobil uygulamalar da tıpkı Facebook gibi revaçta. Nitekim Facebook Lite 100 milyonun üzerinde indirilmeye sahip. Facebook’un kendi mobil hali ve Messenger uygulaması ise 1 milyarın üzerinde indirme sayısına ulaşarak yine farkını ortaya koymuş durumda.

Facebook Çalıntı İddiaları:
Sıradan bir üniversite öğrencisi iken dünyanın en zengin 6. insanı, başarılı bir CEO olan Mark Zuckerberg için hayatta kötü dönemler de oldu. Mahkemelik olduğu eski üniversite arkadaşları yaşanan bu olaylardan biri. Mark Zuckerberg’in üniversiteden arkadaşları olan Tyler ve Cameron Winklevoss isimli ikizler ile oda arkadaşları olan Divy Narendra, Mark Zuckerberg’i Facebook fikrinin kendilerinden çalıntı olduğu iddiasıyla suçlayıp mahkemeye verdiler. 2008′ de Zuckerberg ile anlaşmaya varan ikizler bu anlaşma karşılığında Zuckerberg’ten 65 milyon dolar aldılar. Sonrasında Facebook’un değerinin artmasıyla yeni suçlamalara kalkışılsa da bu suçlamalar sonuçsuz kaldı. Hala etkisini sürdüren çalıntı iddialarına karşın Mark Zuckerberg Facebook’un kurucu CEO’su unvanını sürdürüyor.

Facebook’un Geleceği:
Dünya üzerinde en çok kullanıcıya sahip olan Facebook, sürdürdüğü bu liderliğe rağmen piyasanın gitgide kızıştığının da farkında. Sosyal medya artık çok daha kurtlar sofrası olmuş konumda. Birçok büyük proje son yıllarda teknoloji dünyasına adını yazdırmayı başardı. Bunlardan biri olan ve belki de yine en çok etkiye sahip olan Whatsapp ise Facebook için bir tehdit olmaktan çıktı. Nitekim Facebook yerinde bir karar vererek Whatsapp’ı da bünyesine kattı. Yine de Facebook’un çevresinde oldukça dişli rakipleri var. Bu rakiplerle aynı derecede boy ölçüşüp zamanın kaçınılmaz yok ediş gücüne karşı koyabilmek için sürekli olarak yeniliklere başvurması gerektiğinin de farkındadır. Facebook bu rekabetle baş edebilmek için yaptığı güncellemelerle kullanıcı algısını hep aktif tutmaya çalışıyor. Ne var ki özellikle son yıllarda bu algı konusunda işlerin biraz kötüye gittiği söylenebilir. Facebook özellikle son yıllarda genç kullanıcılarını kaybediyor. Aktif genç kullanıcı kitlesi daralmakta olan Facebook bunu engellemek adına yeniliklere başvursa da bazen bu yenilikler ters tepebiliyor. Yeni arayüzünün beğenilmemesi gibi durumlar buna örnektir.

Facebook’un gündemde olan son hedefi ise yine adına yakışır nitelikte hayli büyük bir hedef. Şu anda dünyanın en çok kullanıcıyı bünyesinde barındıran sosyal ağı olan Facebook, bu sayıyla da yetinmeyip ötesine adım atmayı planlıyor. Bütün dünyada Facebook parolasıyla yola çıkan Facebook dünya üzerinde yaşayan tüm nüfusa, 7 milyar insana Facebook erişimi sağlayabilmeyi hedefliyor. Henüz internetin bile ulaşmadığı, teknolojiden bir hayli uzak ücra Afrika ülkelerinde bunun nasıl mümkün olabileceği düşünüldüğünde Facebook’un çılgın projesinde bu sorunun da cevabı var. Facebook’un son planına göre tasarladıkları uçan modemler vasıtasıyla internetin henüz ulaşmadığı kıtalara da internet imkanı sağlanabilecek. Bu cihazlar uydularla baz istasyonlarının arasında bir irtifada uçarak insanlara internet imkanı sağlayacak. Test sürüşlerini başarıyla tamamlayan uçan modemlerin sahada pratik konusunda başarıya ulaşıp ulaşamayacaklarını zamanla göreceğiz. Facebook’un bu proje üzerindeki çalışmaları sürüyor. Geleceğin Facebook’u için söyleyebileceğimiz slogan niteliğindeki söz de kesinlikle ‘bütün dünyayı birbirine bağlayan devasa boyutta bir sosyal ağ’ olabilmek. Sıradan bir yurt odasında yeni bir fikir olarak doğan Facebook’un bu olağanüstü hayale ulaşıp ulaşamayacağını da önümüzdeki yıllarda göreceğiz.

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here